H Παραμυθιά μέσα από τα μάτια του διάσημου γεωλόγου Alfred Philippson τον Μάρτιο του 1893

Στις πλαγιές απλώνονται πάλι καστρόμορφα σπίτια με κήπους, άλλοτε απλωμένα σε προεξέχουσες ράχες και άλλοτε κρυμμένα σε σκιερά φαράγγια

Share

Ανάμεσα στα καστρόμορφα σπίτια με τους κήπους, ορθώνονται μέσα από λεπτόκορμα κυπαρίσσια ψιλόλιγνοι μιναρέδες. Υπεράνω όλων ένα μεγαλοπρεπές φρούριο.

Με αυτόν τον τρόπο, ο διαπρεπής Γερμανοεβραίος γεωγράφος και γεωλόγος Alfred Philippson (Άλφρεντ Φίλιπσον), περιγράφει την Παραμυθιά, όπως την γνώρισε στα ερευνητικά του ταξίδια στην Ελλάδα το τέλους του 19ου αιώνα.

Πριν μερικά χρόνια (το 1843) είχε προηγηθεί η επίσκεψη από τον γνωστό Άγγλο ζωγράφο, συγγραφέα και περιηγητή Edward Lear

Στο ταξίδι του Alfred Philippson στην Ήπειρο και τη Θεσσαλία, που πραγματοποιήθηκε από τον Απρίλιο έως το τέλος Ιουνίου του 1893 και διήρκεσε 104 ημέρες, ο Philippson περπάτησε σε περιοχές, που είτε μόλις είχαν ενσωματωθεί στο ελληνικό κράτος είτε παρέμειναν ακόμη υπό τουρκική κατοχή.

Το ταξίδι άρχισε στις 17 Μαρτίου 1893 από την Αθήνα, έχοντας ως μεταφορικό μέσο άλογο και αγωγιάτη Αρκάδα, και τελείωσε στις 29 Ιουνίου του ίδιου έτους με την επιστροφή του σιδηροδρομικώς από το Αίγιο. Δηλαδή, μέσα σε 104 ημέρες κατάφερε να ταξιδέψει στα πιο δυσπρόσιτα (και χιονισμένα αρκετά από αυτά) μέρη της Ελλάδος και να μελετήσει τις σχεδόν άγνωστες επιστημονικά περιοχές της Θεσσαλίας και της Ηπείρου, αλλά και μέρους της Στερεάς. Είχε ακόμα να περάσει τα ελληνοτουρκικά σύνορα και να αντιμετωπίσει απίθανες γραφειοκρατικές δυσκολίες.

Για την Παραμυθιά μεταξύ άλλων αναφέρει:
«Η πόλη της Παραμυθιάς ή αλλιώς Αϊ-Δονάτ (Άγιος Δονάτος), όπως την αποκαλούν οι Τούρκοι, απέχει τρεις ώρες από τον Καλαμά, (240 μ. υψόμετρο, με την κοίτη της κοιλάδας στα 170 μ.), και απλώνεται πάνω στις πλαγιές του φλύσχη. Τα δρομάκια του παζαριού της είναι ανισόπεδα, ταυτόχρονα στενά και γωνιώδη, ενώ είναι στρωμένα με πέτρες. Στις πλαγιές απλώνονται πάλι καστρόμορφα σπίτια με κήπους, άλλοτε απλωμένα σε προεξέχουσες ράχες και άλλοτε κρυμμένα σε σκιερά φαράγγια. Ανάμεσα σ’ αυτά ορθώνονται μέσα από λεπτόκορμα κυπαρίσσια ψιλόλιγνοι μιναρέδες. Υπεράνω όλων κυριαρχεί ένα μεγαλοπρεπές φρούριο. Στην υποκείμενη πεδιάδα απλώνεται ένας ελαιώνας. Η πόλη υπολογίζεται να αριθμεί περί τα 550 σπίτια, δηλαδή περί τους 3000 κατοίκους».

Βασικό χαρακτηριστικό του Philippson είναι η εξαιρετική αφηγηματική και περιγραφική του ικανότητα, που αποτυπώνεται στο έργο του. Με ξεχωριστή πυκνότητα λόγου συνδέει όλες τις διαφορετικές πληροφορίες και παρατηρήσεις του (γεωλογικές, βοτανολογικές, ιστορικές και κοινωνιολογικές) και επιλέγοντας τις κατάλληλες λέξεις και φράσεις κάνει την περιγραφή του εντυπωσιακά παραστατική. Αυτή ακολουθεί την πορεία του ερευνητή με τη μορφή ημερολογίου. Οι μετρήσεις του, οι περιγραφές του και οι κρίσεις του επιβεβαιώνονται με μικρές διαφοροποιήσεις από τις σύγχρονες ισχύουσες επιστημονικές θεωρίες και απόψεις! Έχει προχωρημένες γνώσεις βοτανικής και φυσιογνωσίας, ώστε να είναι σε θέση να περιγράψει είδη θάμνων και φυτών με την ακριβή επιστημονική ονομασία της εποχής του. Το ίδιο συμβαίνει και με την κατάρτισή του στις επιστήμες της γεωγραφίας και τοπογραφίας.

Για το ταξίδι του Alfred Philippson, ο Φιλολογικός, Ιστορικός, Λογοτεχνικός Σύνδεσμος (Φ.Ι.ΛΟ.Σ.) Τρικάλων έχει εκδώσει το σχετικό βιβλίο με τιτλο ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΚΑΙ ΗΠΕΙΡΟΣ, ΤΑΞΙΔΙΑ ΚΑΙ ΕΞΕΡΕΥΝΗΣΕΙΣ, (ΧΑΡΤΟΔΕΤΗ ΕΚΔΟΣΗ) PHILIPPSON ALFRED.  Το βιβλίο μπορείτε να το αποκτήσετε απο εδώ

In this article

Join the Conversation